Tarih Mini Denemesi
Bu denemede İlk Türk devletleri, Osmanlı Devleti, Kurtuluş Savaşı ve Atatürk ilkeleri konularından 5 soru yer alıyor. Sorularda tarih, kişi ve olay ilişkilerine dikkat ederek ilerle.
KPSS Tarih soruları genellikle kronolojik sıralama ve sebep-sonuç ilişkisi üzerine kuruludur. Bu mini deneme; İslamiyet öncesi ve sonrası Türk devletleri, Osmanlı kurumları, Millî Mücadele dönemi antlaşmaları ve Atatürk ilkelerini tek testte tekrar etmen için hazırlandı.
Bu denemede hangi konular var?
Bu testteki 5 soru, KPSS Genel Kültür Tarih bölümünün en çok soru çıkan dört ana başlığından derlendi. Her soru ayrı bir dönemi temsil ettiği için deneme, kısa bir tekrar aracı gibi de kullanılabilir. Aşağıda hangi sorunun hangi konuya değindiğini ve o konuda bilmen gereken en kritik ayrıntıyı bulacaksın:
- İslamiyet öncesi Türk devletleri: Orhun Abideleri, Türk adının geçtiği ilk yazılı belgelerdir ve Göktürkler dönemine aittir. Bu dönemde Hunlar, Göktürkler ve Uygurlar arasındaki sıralamayı ve her devletin ilk özelliklerini (ilk yazılı belge, ilk teşkilatlı ordu, yerleşik hayata ilk geçen Türkler gibi) karıştırmamak gerekir.
- Türk-İslam devletleri: İslamiyet'i devlet dini olarak ilk kabul eden Türk devleti Karahanlılar'dır. Karahanlılar, Gazneliler ve Büyük Selçuklular arasındaki farkları — özellikle dil, kültür ve yönetim anlayışını — ayırt edebilmek önemlidir.
- Osmanlı kurumları: Enderun Mektebi, devşirme sistemiyle alınan çocukların devlet adamı ve asker olarak yetiştirildiği saray okuludur. Osmanlı eğitim kurumları (sıbyan mektebi, medrese, Enderun) sık sık birbirine karıştırılan bir konudur.
- Millî Mücadele ve Atatürk ilkeleri: Moskova Antlaşması, Sovyet Rusya ile TBMM arasında imzalanmış ve Misak-ı Millî'yi tanıyan bir antlaşmadır. Laiklik ilkesi ise din ile devlet işlerinin ayrılmasını öngörür; devletin resmî bir dininin olması bu ilkeyle bağdaşmaz.
Bu başlıkları daha derinlemesine tekrar etmek istersen İslamiyet öncesi Türkler, Osmanlı kuruluş ve yükselme dönemi, Kurtuluş Savaşı ve Atatürk ilke ve inkılapları konu anlatımı sayfalarımıza göz atabilirsin. Tüm başlıkları tek yerden görmek için konu anlatımı sayfasını da kullanabilirsin.
Bu Tarih sorularını çözerken nelere dikkat etmelisin?
KPSS Tarih soruları genellikle bilgiyi doğrudan değil, dolaylı yoldan ölçer. Bir olayı bilmek yeterli olmayabilir; o olayın nedenini, sonucunu ve diğer olaylarla ilişkisini de kavramış olman beklenir. Bu denemedeki soruları çözerken şu noktalara dikkat etmen netini korur:
- Soru kökünü iki kez oku. Özellikle laiklik sorusunda olduğu gibi «aşağıdakilerden hangisi değildir» kalıbı sık kullanılır. Olumsuz soru kökünü fark etmeden işaretlenen yanlış cevaplar, en çok net kaybettiren tuzaklardan biridir.
- «İlk» ve «son» ifadelerine odaklan. «İlk yazılı belge», «İslamiyet'i ilk kabul eden devlet» gibi kavramlar birbirine çok benzeyen şıklarla karıştırılır. Bu tür sorularda kronolojik sırayı zihninde canlandırmak doğru şıkkı bulmanı kolaylaştırır.
- Şıklardaki benzer isimlere dikkat et. Moskova, Gümrü, Kars ve Ankara antlaşmaları aynı dönemde imzalandığı için sık sık çeldirici olarak birlikte verilir. Her antlaşmanın hangi devletle ve hangi cephede imzalandığını ayırt edebilmek gerekir.
- Kesin dille yazılmış şıklardan çekinme. «Devletin resmî bir dininin bulunması» gibi net ifadeler bazen doğru cevabın kendisidir; her keskin ifade yanlış olmak zorunda değildir.
Tarih netini nasıl artırırsın?
Tarih, doğru çalışıldığında KPSS Genel Kültür'de en hızlı net kazandıran derslerden biridir çünkü konular sınırlı ve tekrar edilebilir niteliktedir. Netini kalıcı biçimde yükseltmek için aşağıdaki yöntemleri deneyebilirsin:
- Kronolojik şerit çıkar. İslamiyet öncesi Türk devletlerinden Cumhuriyet'in ilanına kadar olan dönemi bir zaman şeridine yerleştir. Olayların sırasını görmek, «önce hangisi oldu» sorularında büyük avantaj sağlar.
- Her konudan sonra kısa deneme çöz. Bir konuyu okuduktan hemen sonra o konuyla ilgili birkaç soru çözmek, bilgiyi kalıcı hale getirir. Bu deneme gibi kısa testleri düzenli aralıklarla tekrarlamak unutmayı yavaşlatır.
- Yanlışlarını defterine not et. Yanlış yaptığın her soruyu ve doğru cevabın gerekçesini kısa bir cümleyle yazmak, aynı hatayı ikinci kez yapma ihtimalini düşürür.
- Konuları birbirine bağla. Örneğin Osmanlı'nın dağılma dönemini Kurtuluş Savaşı'nın nedenleriyle ilişkilendirmek, dağınık bilgiyi anlamlı bir bütün haline getirir. Bunun için Osmanlı dağılma dönemi konusunu Kurtuluş Savaşı ile birlikte çalışabilirsin.
Konuları tamamladıkça farklı denemelerle kendini sınamak, sınav temposuna alışmanın en etkili yoludur. Her denemeden sonra yalnızca kaç net yaptığına değil, hangi konuda hata yaptığına da bakmalısın; çünkü asıl gelişme, tekrar eden hataların fark edilip kapatılmasıyla gelir. Düzenli ve planlı çalışan bir aday için Tarih, sınavda en güvenilir net kaynaklarından biri haline gelir. Diğer testlerimizi görmek için denemeler sayfasını, bir sonraki adımda başka bir dersle devam etmek istersen aşağıdaki gezinme bağlantılarını kullanabilirsin.